Trung tâm Truyền hình Quốc gia Trung Quốc tiết lộ về tham nhũng của trưởng Viện Nghiên cứu Tiền kỹ thuật số nguyên thủy, ông Yao Qian, với phần cứng ví trong văn phòng chứa tiền ảo. Ông Yao Qian đã huy động vốn 20.000 ETH cho dự án IC0, nhận 2.000 ETH như phí cảm ơn, và vào năm 2021 đã đổi 370 ETH lấy lợi nhuận 1 triệu nhân dân tệ để mua một biệt thự ở Bắc Kinh trị giá 20 triệu nhân dân tệ. Cuộc điều tra đã sử dụng phương pháp xuyên qua 4 lớp dòng tiền để truy tìm các nhà môi giới tiền mã hóa và phục hồi chuỗi giao dịch.
Sự trong sáng và diệt vong trong ví cứng chứa trong văn phòng
Phương pháp tham nhũng của ông Yao Qian đã gây chấn động trong giới crypto, khi ông ta để tiền mã hóa nhận hối lộ trong ví cứng đặt trong ngăn kéo văn phòng. Cách làm này theo quan điểm của giới tiền mã hóa vừa ngây thơ vừa châm biếm — một quan chức cao cấp từng chủ trì nghiên cứu tiền kỹ thuật số của Trung Quốc, lại nghĩ rằng ví cứng có thể cung cấp sự ẩn danh tuyệt đối. Ví cứng thực sự có thể lưu trữ khóa riêng ngoại tuyến để tránh tấn công của hacker, nhưng nó không thể che giấu các giao dịch trên chuỗi và dòng chảy của vốn.
Ông Yao Qian qua trung gian quan trọng là ông Jiang Guoqing đã nhận lợi ích 12 triệu nhân dân tệ từ thương nhân Wang. Giao dịch lớn hơn xảy ra vào năm 2018, khi ông Yao Qian giúp một dự án liên hệ với sàn giao dịch để huy động 20.000 ETH cho ICO, sau đó dự án báo lại đã trả 2.000 ETH như phí cảm ơn. Tính theo giá cao nhất của Ethereum năm 2021, 2.000 ETH này có giá trị tối đa lên tới 60 triệu nhân dân tệ.
Vào năm 2021, ông Yao Qian đã đổi 370 ETH thành khoảng 10 triệu nhân dân tệ để mua một căn biệt thự ở Bắc Kinh đứng tên người thân. Thật nực cười là, căn biệt thự trị giá 20 triệu nhân dân tệ này đến khi ông gặp rắc rối vào năm 2024 vẫn chưa ở, vì trong suốt thời gian đó vẫn đang trong quá trình sửa chữa. Sau vụ việc, có người bình luận: “Thật sự là muốn tiền (Yao Qian) không còn mạng sống.” Sự mỉa mai của tham nhũng nằm ở chỗ, một quan chức từng đề ra chính sách quản lý tiền kỹ thuật số cuối cùng lại sa lưới vì lạm dụng chính công nghệ đó để nhận hối lộ.
Ba thủ đoạn tham nhũng của ông Yao Qian
Lưu trữ ngoại tuyến trong ví cứng: Để tránh bị giám sát, ông Yao Qian để ETH nhận hối lộ trong ví cứng trong ngăn kéo văn phòng.
Làm giả tài khoản để rửa tiền: Thông qua nhiều tài khoản dưới tên các thành viên trong gia đình, nhận và chuyển tiền, tạo ra các điểm ngắt dòng tiền.
Chiến lược rút tiền từng phần: Giữ 2.000 ETH nhưng chỉ đổi 370 ETH, nhằm giảm khả năng bị nghi ngờ của các giao dịch đơn lẻ.
Sự sụp đổ của ông Yao Qian bắt đầu từ các tài khoản của người thân có hoạt động bất thường. Các điều tra viên phát hiện, dù tài khoản của ông Yao Qian không có gì bất thường, nhưng sau khi kiểm tra chéo các tài khoản của người thân, đã phát hiện dòng tiền lớn khả nghi. Sau khi xuyên qua 4 lớp dòng tiền, họ đã tìm ra các nhà môi giới tiền mã hóa đã giao dịch với ông ấy, từ đó phục hồi toàn bộ chuỗi dòng tiền. Trường hợp này chứng minh rằng, dù công nghệ mã hóa tiên tiến đến đâu, miễn là dòng tiền cuối cùng vẫn lưu thông trong thế giới thực, sẽ để lại dấu vết có thể truy tìm.
Ba bước đột phá trong công nghệ theo dõi tiền mã hóa
Một câu trong phim tài liệu của CCTV đã khiến giới crypto lo lắng: “Vốn ảo, cuối cùng biến thành tài sản thật thì rất dễ bị lộ.” Điều này tiết lộ logic cốt lõi của công nghệ theo dõi tiền mã hóa — không phải theo dõi các giao dịch trên chuỗi, mà là khóa chặt các giao diện giữa thế giới mã hóa và thế giới thực. Vụ án ông Yao Qian đã phơi bày ba đột phá hiện tại của công nghệ theo dõi tiền mã hóa.
Thứ nhất là việc hoàn thiện liên tục các quy định quản lý. Trong quá khứ, khi tiền mã hóa còn chạy trên chuỗi, các cơ quan quản lý không có dữ liệu, nên không thể liên kết hay xuyên qua, đó là thời điểm của sự ẩn danh. Nhưng các quy định quản lý đã liên tục hoàn thiện trong những năm qua, thúc đẩy các tổ chức thực hiện KYC (Hiểu rõ khách hàng). Hiện tại hầu hết các sàn giao dịch tập trung đều phải thực hiện xác minh danh tính nghiêm ngặt, cung cấp nguồn dữ liệu quan trọng cho cơ quan pháp luật.
Thứ hai là việc tích lũy dữ liệu từ các sàn giao dịch tập trung. Khi dữ liệu của các sàn này ngày càng nhiều và quy định quản lý ngày càng chặt chẽ, các cơ quan thực thi pháp luật gần như có thể đáp ứng mọi yêu cầu điều tra. Sau khi có dữ liệu cốt lõi của sàn, họ có thể giải quyết phần lớn vấn đề, vì đã giải quyết được câu hỏi trung tâm về chủ sở hữu của các địa chỉ trên chuỗi. Trong vụ Yao Qian, chính việc theo dõi các ghi nhận của nhà môi giới trên sàn đã giúp phục hồi toàn bộ chuỗi dòng tiền.
Thứ ba là việc hoàn thiện các kỹ thuật gắn nhãn và theo dõi trên chuỗi. Hiện nay đã hình thành một hệ thống xuyên qua các liên kết dòng tiền hoàn chỉnh, do các nhân viên an ninh ngành xây dựng từng bước, cuối cùng tạo thành một mạng lưới dữ liệu các địa chỉ trên chuỗi. Giả sử có một vụ án hình sự liên quan đến tiền mã hóa, địa chỉ ban đầu là A, rồi phân tán thành 10 địa chỉ, trong đó một số địa chỉ giao dịch với sàn, một số khác tham gia các dự án DeFi, tất cả đều có thể được gắn nhãn từng bước trên chuỗi. Các địa chỉ đã được gắn nhãn nếu nạp tiền vào sàn sẽ nhanh chóng bị phong tỏa, thậm chí một số dự án DeFi còn có thể chặn hành vi swap của các địa chỉ đã bị gắn nhãn.
Sự thất vọng về tính ẩn danh của tiền mã hóa và bài học về an toàn tài sản
Về mặt kỹ thuật, việc xác định chủ sở hữu của một địa chỉ trên chuỗi đã không còn quá khó khăn. Dữ liệu tích lũy trong nhiều năm qua không phải là thứ dễ dàng bị bỏ qua, điều này cũng có nghĩa là chúng ta không thể trốn thoát khỏi sự theo dõi trong kỷ nguyên dữ liệu lớn. Có thể xuyên qua dòng tiền và liên kết giữa trên chuỗi và ngoài chuỗi, các sàn giao dịch có thể xuyên qua danh tính, nhìn từ góc độ kỹ thuật, tiền mã hóa thực sự không còn bảo mật như trước nữa.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là người dùng bình thường cần hoảng loạn. Các chuyên gia điều tra cũng khẳng định, chỉ cần bạn không dính vào vụ án, thì tự nhiên sẽ không gặp phải những chuyện này. Chìa khóa là bảo vệ tốt tài khoản và mạng xã hội của mình, cố gắng không dính dáng đến tiền và coin không rõ nguồn gốc. Rất nhiều chuyện đều dựa trên việc bạn có giữ được sự trong sạch hay không. Nhiều người còn thiếu ý thức về an toàn tài sản và bảo vệ tài khoản, việc làm thế nào để bảo vệ tài khoản khỏi bị sàn giao dịch cảnh báo hay khóa là một môn học cần thiết.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Thông tin trên trang này có thể đến từ bên thứ ba và không đại diện cho quan điểm hoặc ý kiến của Gate. Nội dung hiển thị trên trang này chỉ mang tính chất tham khảo và không cấu thành bất kỳ lời khuyên tài chính, đầu tư hoặc pháp lý nào. Gate không đảm bảo tính chính xác hoặc đầy đủ của thông tin và sẽ không chịu trách nhiệm cho bất kỳ tổn thất nào phát sinh từ việc sử dụng thông tin này. Đầu tư vào tài sản ảo tiềm ẩn rủi ro cao và chịu biến động giá đáng kể. Bạn có thể mất toàn bộ vốn đầu tư. Vui lòng hiểu rõ các rủi ro liên quan và đưa ra quyết định thận trọng dựa trên tình hình tài chính và khả năng chấp nhận rủi ro của riêng bạn. Để biết thêm chi tiết, vui lòng tham khảo
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm.
