Viết bài: Matt Hougan, Giám đốc đầu tư của Bitwise
Biên tập: AididioJP, Foresight News
Một trong những nguyên lý cốt lõi của việc đầu tư vào tiền điện tử là: nó sẽ định hình lại hạ tầng tài chính.
Cho đến nay, chúng ta có thể nêu ra ba lĩnh vực đã đạt được tiến bộ thực tế:
Bitcoin đang định hình lại khả năng chống lạm phát của vàng
Stablecoin đang định hình lại đồng đô la Mỹ
Token hóa đang định hình lại giao dịch và thanh toán
Mặc dù những thay đổi này còn đang trong giai đoạn sơ khai, nhưng xu hướng đã rõ ràng. Tôi tin rằng cuối cùng phần lớn tài sản sẽ được token hóa, phần lớn đô la Mỹ sẽ lưu hành qua stablecoin, và Bitcoin sẽ được chấp nhận rộng rãi như vàng.
Đây đều là những cơ hội trị giá hàng nghìn tỷ đô la, đủ để thúc đẩy thị trường tiền điện tử bước vào một chu kỳ tăng trưởng kéo dài một thế hệ. Nhưng vào thứ Hai tuần này, chúng ta đã chứng kiến lĩnh vực thứ tư quan trọng: hình thành vốn. Tôi cho rằng đây sẽ trở thành chủ đề trọng tâm của lĩnh vực tiền điện tử vào năm 2026.
Tiếp theo, tôi sẽ giải thích cụ thể những gì đã xảy ra, tại sao điều này lại quan trọng đến vậy, và nếu dự đoán của tôi đúng, chúng ta nên nắm bắt cơ hội đầu tư này như thế nào.
Trước tiên, hãy cùng xem lại một số bối cảnh
Hình thành vốn là một trong những chức năng quan trọng nhất của lĩnh vực tài chính. Qua quá trình này, các doanh nhân có thể huy động vốn, thành lập công ty mới, phát triển sản phẩm và tạo ra việc làm.
Đáng tiếc là hệ thống hiện tại không những cứng nhắc, kém hiệu quả mà còn cực kỳ không thân thiện với nhà đầu tư cá nhân.
Các quỹ đầu tư lớn chảy vào các quỹ mạo hiểm hàng đầu, những quỹ này lại tái đầu tư cho các công ty khởi nghiệp xuất sắc nhất. Những công ty này duy trì trạng thái tư nhân trong thời gian dài, liên tục tích lũy giá trị cho các cổ đông ban đầu. Đến khi ra mắt công chúng, cổ phần chủ yếu lại bán cho các nhà đầu tư tổ chức khác. Nhà đầu tư cá nhân chỉ có thể tham gia ở giai đoạn cuối cùng. Hệ thống này tốn kém, quản lý phức tạp, dẫn đến số lượng IPO hiện nay thấp hơn nhiều so với trước.
Trong năm 2017 và 2018, tiền điện tử từng cố gắng thay đổi điều này, đó chính là cơn sốt phát hành token lần đầu (ICO). ICO cho phép nhà đầu tư cá nhân tham gia trước khi dự án chính thức ra mắt, kết nối trực tiếp các doanh nhân và nhà đầu tư nhỏ lẻ.
Nhưng thành quả thực tế lại là một thảm họa.
Do thiếu sự quản lý, phần lớn ICO cuối cùng đã bị chứng minh là lừa đảo. Những kẻ lừa đảo huy động hàng tỷ đô la từ cộng đồng thiếu cảnh giác rồi bỏ trốn. Tình hình trở nên tồi tệ đến mức Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) phải can thiệp, thậm chí đe dọa truy cứu trách nhiệm hình sự của các nhà quảng bá. Các biện pháp siết chặt năm 2018 đã chấm dứt cơn sốt ICO, đưa thị trường tiền điện tử vào một thời kỳ dài ảm đạm.
Vậy giờ đây có gì khác biệt?
Hầu hết những người từng trải qua cơn sốt ICO 2017-2018 đều cho rằng đó là một thất bại toàn diện, phơi bày rõ ràng các vấn đề về “hộp đen” trong lĩnh vực tiền điện tử. Nhưng cũng có một số ít người nhận thấy tiềm năng trong đó.
Dù gặp nhiều vấn đề, ICO đã chứng minh một điều: tiền điện tử có thể huy động vốn nhanh chóng cho các dự án mới. So với phương thức IPO truyền thống tốn kém, phức tạp và thiên về giới giàu có, ICO rõ ràng rẻ hơn, nhanh hơn và bình đẳng hơn.
Chủ tịch SEC hiện tại, ông Paul Atkins, là một trong những người nhận ra tiềm năng này. Việc ông ủng hộ các dự án kiểu ICO không gây ngạc nhiên: trước khi gia nhập SEC, ông từng là đồng chủ tịch của Token Alliance, tổ chức thúc đẩy đổi mới token kiểu ICO. Ông cũng từng là thành viên hội đồng của công ty tập trung vào token hóa, Securitize.
Tháng 7 năm nay, ông Atkins công khai kêu gọi xây dựng khung pháp lý mới và hệ thống phòng ngừa rủi ro để tạo điều kiện cho các ICO chất lượng cao. Ông cho rằng, chỉ cần giải quyết được các vấn đề của ICO 1.0, chúng ta hoàn toàn có thể chứng kiến một làn sóng hình thành vốn do tiền điện tử dẫn dắt.
Vào thứ Hai tuần này, Coinbase đã có bước đi quan trọng theo hướng này khi công bố ra mắt nền tảng ICO của riêng mình. Từ nay, Coinbase sẽ hàng tháng giới thiệu một dự án tiền điện tử được kiểm duyệt chặt chẽ. Điều này giúp nhà đầu tư tham gia trước khi dự án chính thức ra mắt, đồng thời mở ra kênh huy động vốn mới cho các dự án. Coinbase sẽ áp dụng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt, bao gồm điều tra nền tảng đội ngũ, yêu cầu công khai thông tin, và đảm bảo nội bộ không bán token trong vòng sáu tháng sau khi dự án ra mắt.
Tóm lại, qua tự quản lý, họ muốn giải quyết nhiều vấn đề của thời kỳ ICO 2017-2018.
Dự đoán và triển vọng của tôi
Tôi dự đoán đến năm 2026, sẽ có ít nhất sáu ICO trị giá hàng tỷ đô la qua các nền tảng như Coinbase. Dù quy mô còn nhỏ so với thị trường IPO truyền thống, năm 2024 Mỹ có 176 đợt IPO huy động tổng cộng 33 tỷ đô la. Nhưng thành công của các ICO này sẽ chứng minh rằng các doanh nhân hoàn toàn có thể huy động vốn trực tiếp từ nhà đầu tư, thường còn có điều kiện tốt hơn so với IPO truyền thống.
Theo thời gian, tôi tin rằng ngày càng nhiều dự án sẽ chọn phương thức ICO trực tiếp thay vì theo con đường huy động vốn truyền thống.
Về cách đầu tư vào lĩnh vực này, tôi có một số ý kiến:
Nếu dự đoán của tôi đúng, mục tiêu đầu tư trực tiếp rõ ràng nhất chính là Coinbase. Công ty này đang tận dụng vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực giao dịch tiền điện tử để mở rộng thị trường mới. Nó không chỉ là “Chứng khoán” của thế giới tiền điện tử, mà còn là sự kết hợp giữa Chứng khoán + Goldman Sachs + Sở Giao dịch Chứng khoán New York.
Ngoài ra, thị trường ICO lành mạnh cũng sẽ mang lại lợi ích cho các nền tảng blockchain lớn như Ethereum, Solana, vì nhiều dự án ICO sẽ xây dựng dựa trên các nền tảng này.
Ở góc độ vĩ mô hơn, sự phục hồi của ICO sẽ là một cột mốc quan trọng khác của lĩnh vực tiền điện tử. Hiện tại, tiền điện tử đã có tiềm năng lớn hơn so với vài năm trước, nhờ vào stablecoin và token hóa. Thêm vào đó, việc huy động hàng tỷ đô la qua ICO sẽ làm câu chuyện này thêm phần thuyết phục. Xu hướng này cho thấy chúng ta nên mở rộng phạm vi thị trường: chẳng hạn, đầu tư vào các quỹ chỉ số gồm nhiều tài sản tiền điện tử hoặc cổ phiếu liên quan đến crypto. Nói cách khác, đừng quá chú trọng chọn “ngựa chiến” nào, mà hãy đặt cược vào toàn bộ cuộc đua ngày càng sôi động hơn.
Cuộc đua này đang ngày càng hấp dẫn hơn.
