Bước tiếp theo của Aave: Phân tích sâu về nâng cấp toàn diện của V4

Tác giả: Jack Inabinet Nguồn: bankless Dịch: Thiện Ô Ba, Kim Sắc Tài Kinh

Trong tuần này, Aave Labs đã chính thức ra mắt thị trường cho vay V4 mà họ đã dày công chuẩn bị trên Ethereum.

Mặc dù quy mô hiện tại vẫn còn nhỏ, tính đến thời điểm viết bài, quy mô cho vay đang hoạt động của V4 chỉ đạt 1,07 triệu USD, tương ứng với tổng tiền gửi là 4,75 triệu USD. Nhưng tham vọng của đội ngũ phát triển lại không hề kém cạnh: CEO Aave Labs, Stani, khẳng định rằng thiết kế mới nhất của nhóm là một bước đột phá mang tính cách mạng trong lĩnh vực cho vay, và có khả năng mở ra không gian thị trường cho một danh mục tài sản hoàn toàn mới.

Hôm nay, chúng ta sẽ đi sâu phân tích Aave V4, mổ xẻ những đổi mới cốt lõi của mô hình cho vay “bánh xe nan hoa”, và thảo luận kiến trúc này sẽ định nghĩa lại tương lai của đòn bẩy on-chain như thế nào.

Lần này, Aave không nâng cấp lặp lại trên nền tảng thị trường cho vay V3 hiện có, mà triển khai song song V4; hai phiên bản sẽ cùng tồn tại và vận hành độc lập.

Trong mỗi mạng mà Aave V3 triển khai, chỉ xây dựng một hệ thống ngân hàng duy nhất, quản lý tài sản trộn lẫn, và mọi người dùng đều chia sẻ rủi ro vỡ nợ; trong khi V4 giới thiệu kiến trúc “bánh xe nan hoa”, với mục tiêu làm cho thị trường cho vay của Aave mang tính mô-đun, có thể tùy biến và hiệu quả về vốn hơn.

Nói đơn giản, V4 cho phép trên cùng một mạng cùng lúc tồn tại nhiều “trung tâm” thanh khoản của Aave được cách ly với nhau; về mặt lý thuyết, điều này giúp Aave hỗ trợ nhiều hơn nữa các loại tài sản làm tài sản thế chấp.

• “Trung tâm”: đóng vai trò là một pool vốn dùng chung; tại đây, tiền cho vay/cho mượn mà người dùng gửi vào sẽ được tập trung và đồng thời cung cấp thanh khoản cho nhiều thị trường.

• “Nan hoa”: môi trường cho vay độc lập được kết nối với trung tâm; có thể tự đặt loại tài sản thế chấp, tham số rủi ro và quy tắc thanh lý.

Các khoản tiền mà người dùng nạp thông qua các nan hoa sẽ chảy về trung tâm; khi người đi vay mượn, họ sẽ rút tiền từ tầng thanh khoản được chia sẻ của trung tâm này.

( Nguồn dữ liệu: Aave )

Mặc dù ở giai đoạn đầu ra mắt, Aave V4 đã thiết lập cơ chế quản lý — do Aave DAO chịu trách nhiệm quản lý trần hạn mức cho vay/cho gửi và phê duyệt việc kết nối các nan hoa mới — nhưng khả năng hiện thực hóa một thị trường tạo mới không cần cấp phép vẫn đáng kể.

Trong cuộc phỏng vấn với The Block về việc ra mắt V4, CEO Aave Labs Stani・Kulechov đã gợi ý về triển vọng này: “Nó sẽ được quản trị bởi DAO, nhưng trong tương lai có khả năng thực hiện tạo lập không cần cấp phép. Điểm mấu chốt là liệu mô hình này có an toàn hay không.”

Điều quan trọng là mô hình thanh khoản dựa trên trung tâm và tính mô-đun của V4 có nghĩa rằng các thị trường mới được tạo ra sẽ không cần phải tự khởi động gây quỹ từ đầu. Các nhà phát triển có thể nhanh chóng xây dựng các thị trường cho vay tùy chỉnh, đồng thời tích hợp vào tầng thanh khoản dùng chung của Aave; qua đó vừa duy trì độ tập trung vốn, vừa hỗ trợ các thử nghiệm đổi mới cho những kịch bản bên ngoài.

Trong video được Stani・Kulechov đăng tải trên nền tảng X, ông nhấn mạnh sự khác biệt cốt lõi của Aave V4 so với các phiên bản trước:

“Điểm khác biệt lớn nhất giữa Aave V4 và V3 nằm ở chỗ kiến trúc đạt được tính mô-đun hoàn toàn,” Kulechov giải thích, và cho biết thiết kế này giúp giao thức dễ mở rộng hơn khi xuất hiện các bối cảnh ứng dụng mới. Ông nói rằng sự linh hoạt này sẽ mở khóa một nhóm hạng mục cho vay hoàn toàn mới, cho phép người dùng vay mượn bằng các tài sản không truyền thống như dữ liệu để làm tài sản thế chấp.

Nếu viễn cảnh hùng vĩ này thành hiện thực, Aave V4 có thể sẽ “châm ngòi” cho cơn sốt cho vay on-chain — khi nhà đầu tư sử dụng thanh khoản dùng chung của Aave để lấy đòn bẩy, thì từ tài sản thực ngoài đời đến mọi loại tài sản như dòng dữ liệu… tất cả đều sẽ bước vàon làn sóng token hóa.

Nhưng điều đó không có nghĩa là con đường phát triển của Aave sẽ hoàn toàn suôn sẻ.

Trước hết, các thị trường cho vay mới không thể tự động đạt được khởi động nguội. Nếu một loại tài sản thiếu nhu cầu ổn định, bên cho vay có thể không sẵn sàng cung cấp vốn, và chính điều này lại tạo ra bài toán khởi động khó khăn cho các thị trường mà V4 hướng tới để trao quyền.

Ở phương diện quản trị, lại phát sinh một lớp phức tạp khác. Dù DAO chịu trách nhiệm quản lý các tham số rủi ro và phê duyệt việc kết nối các nan hoa mới, thì các quyền hạn bổ sung này nằm trên những nút nhạy cảm. Trong vài tháng gần đây, nhiều nhóm quản lý cộng đồng cốt lõi của Aave đã rút lui, với lý do lo ngại về xu hướng tập trung hóa và định hướng quản trị.

Rốt cuộc, Aave V4 nên được xem như một kiến trúc lớp nền hoàn toàn mới, chứ không phải sản phẩm hoàn thiện cuối cùng. Kiến trúc kỹ thuật của nó mở rộng ranh giới khả năng, nhưng kết quả cuối cùng sẽ như thế nào vẫn cần thời gian để kiểm chứng.