Stabelcoin là gì, coin chính thống là gì, coin nhái là gì

Dẫn nhập: Mới bước chân vào thế giới tiền mã hóa, nhiều bạn bè sẽ bị rối mắt bởi vô số loại coin đa dạng này. Ai cũng biết Bitcoin, nhưng ngoài Bitcoin, các thuật ngữ như stablecoin, coin chính thống, coin nền tảng, altcoin… không khỏi làm người ta hoa mắt. Bài viết này sẽ giải thích chi tiết về các loại tài sản mã hóa này là gì và đặc điểm của chúng.

Khái niệm về stablecoin, phân loại stablecoin

Stablecoin, về bản chất, là một loại tiền mã hóa có đặc tính “gắn cố định”, thường gắn với USD hoặc các loại tiền pháp định khác hoặc các tài sản có giá trị ổn định khác, do đó không xảy ra biến động giá mạnh. Stablecoin giống như một phương tiện trao đổi, stablecoin đầu tiên là USDT (Tether), được Tether phát hành vào năm 2014, có giá trị 1:1 gắn với USD.

Do tài sản mã hóa có độ biến động lớn, nhà đầu tư khi giao dịch các tài sản này cần một đồng tiền trung gian tương đối ổn định để duy trì giá trị tài sản trên chuỗi. Ví dụ, trong cặp giao dịch BTC/USDT, nếu nhà đầu tư dự đoán Bitcoin sẽ giảm giá, họ sẽ bán BTC qua cặp này, nhận USDT để bảo toàn giá trị tài sản.

Stablecoin thường được chia thành hai loại: stablecoin thế chấp và stablecoin thuật toán.

Stablecoin thế chấp là stablecoin được đảm bảo bằng một loại tài sản nào đó để duy trì giá trị. Tùy theo loại tài sản thế chấp, có thể chia thành: ① Stablecoin thế chấp bằng tiền pháp định, tức là dùng tiền pháp định làm tài sản thế chấp, sau đó tạo ra token theo tỷ lệ 1:1, ví dụ USDT, TUSD, USDC… ② Stablecoin thế chấp bằng tài sản mã hóa, tức dùng tài sản mã hóa làm tài sản thế chấp, ví dụ DAI.

Stablecoin thuật toán không cần thế chấp, cũng không cần bất kỳ thứ gì có giá trị khác để đảm bảo, mà dựa trên một chính sách tiền tệ tự động thông qua một thuật toán, duy trì giá ổn định bằng cách kiểm soát cung tiền của token, thông qua việc co giãn hoặc mở rộng nguồn cung, ví dụ UST, BAC, AMPL…

Coin chính thống là gì, các coin chính thống gồm những loại nào

Trong bảng xếp hạng vốn hóa thị trường tiền mã hóa, các tài sản mã hóa đứng đầu thường được gọi là coin chính thống, có cộng đồng lớn, số lượng người dùng nhiều, hoạt động thị trường sôi động. Coin chính thống thường có sự đồng thuận mạnh mẽ trong thị trường mã hóa hoặc có giá trị ứng dụng thực tế cao, tính thanh khoản tốt hơn các loại tài sản mã hóa khác, được cộng đồng công nhận rộng rãi.

Hiện tại, các coin chính thống hàng đầu gồm BTC, ETH, ADA, XRP, BCH, LTC… Bitcoin (BTC) là coin chính thống nhất, từ khi ra đời năm 2009, luôn giữ vị trí vốn hóa lớn nhất. Trong hầu hết các trường hợp, Bitcoin là chỉ báo xu hướng của thị trường mã hóa, khi Bitcoin tăng giá, các coin chính thống khác cũng theo đà tăng; khi Bitcoin giảm, các coin này cũng giảm theo.

Ethereum (ETH) là token gốc của mạng Ethereum, còn gọi là Ether, là tài sản mã hóa do nhà sáng lập Vitalik Buterin phát triển, lấy cảm hứng từ Bitcoin, nhằm phát triển thêm các tính năng, nâng cao tốc độ giao dịch và hỗ trợ nhiều ứng dụng qua hợp đồng thông minh. Hiện tại, Ethereum là đồng tiền mã hóa lớn thứ hai trong thị trường sau Bitcoin.

ADA (Cardano) còn gọi là Ethereum của Nhật Bản, vì phần lớn nguồn vốn khởi đầu đến từ Nhật Bản, và nhà sáng lập Charles Hoskinson từng là đồng sáng lập của Ethereum.

XRP là đồng tiền nền tảng của mạng Ripple, do công ty Ripple Labs vận hành (trước đây là OpenCoin), tổng cung 100 tỷ, hướng tới trở thành giao thức thanh toán tiêu chuẩn cho các ngân hàng toàn cầu, giúp chuyển tiền nhanh, chi phí thấp như gửi email. Tuy nhiên, hiện tại Ripple đang vướng vào vụ kiện của Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), do SEC cho rằng XRP do Ripple phát hành là chứng khoán.

Bitcoin Cash (BCH) ra mắt tháng 12 năm 2017, là kết quả của việc phân tách cứng từ Bitcoin, tăng kích thước khối để xử lý nhiều giao dịch hơn, tăng tốc độ giao dịch.

Litecoin (LTC) cũng là một loại tài sản mã hóa do nhà phát triển lấy cảm hứng từ Bitcoin, sử dụng cơ chế chứng minh công việc, đã tồn tại từ năm 2011, là coin chính thống lâu đời.

Coin altcoin là gì, các altcoin phổ biến hiện nay?

Altcoin là thuật ngữ chỉ các đồng tiền mã hóa tồn tại như sự thay thế cho Bitcoin. Khi thị trường phát triển, phân chia giữa coin chính thống và altcoin ngày càng mờ nhạt, ví dụ như trong giai đoạn sơ khai của thị trường mã hóa, Litecoin cũng ra đời dựa trên mô phỏng Bitcoin, nên từng được gọi là altcoin đầu tiên của Bitcoin, nhưng giờ đây thuật ngữ này ít được dùng nữa.

Ví dụ khác là Dogecoin (DOGE), ra mắt năm 2013, dù là tài sản mã hóa lâu đời trong ngành, trước 2021 giá DOGE khá thấp, vốn hóa xếp hạng thấp, vẫn thuộc nhóm altcoin. Tuy nhiên, gần đây, nhờ sự thúc đẩy của Elon Musk và các nhân vật, tổ chức nổi tiếng, DOGE đã tăng vọt, vốn hóa đã lọt vào top 10 thị trường mã hóa. Do DOGE chủ yếu bị đẩy bởi cảm xúc ngắn hạn của thị trường, xu hướng dài hạn còn cần xác nhận, nên khó nói chính xác nó là altcoin hay coin chính thống.

Thực tế, altcoin không phải là tài sản mã hóa giả mạo hay giả tạo, mà là dạng tài sản mã hóa dựa trên công nghệ blockchain, chỉ là mức độ công nhận và thanh khoản của altcoin chưa mạnh bằng coin chính thống.

Cùng với sự phát triển của thị trường và dòng vốn đầu tư, mỗi giai đoạn sẽ xuất hiện các “star altcoin”, ví dụ như trong tháng gần đây, các altcoin dạng động vật rất phổ biến, bắt nguồn từ đợt tăng giá của DOGE, tạo ra làn sóng các token đặt tên theo các loài động vật như SHIB (Chó Shiba), SDOG (Chó nhỏ), AKITA (Chó Akita), PIG (Lợn)… Đồng thời, các altcoin DeFi và NFT cũng duy trì mức độ quan tâm nhất định.

Kết luận: Theo thời gian, top 10 coin chính thống có thể bị lu mờ do không bắt kịp tốc độ phát triển của cộng đồng, công nghệ lạc hậu, ý tưởng cũ kỹ, còn các altcoin xếp sau có thể vươn lên trở thành coin chính thống. Tất nhiên, điều này còn phụ thuộc vào mức độ công nhận của nhà đầu tư đại chúng và giá trị ứng dụng của chính tài sản mã hóa đó. Khi chọn đầu tư, nhà đầu tư cần xem xét kỹ lưỡng các yếu tố về giá trị nền tảng và sự công nhận của thị trường đối với đồng coin đó.