Năm 2026 hứa hẹn là giai đoạn then chốt cho việc mở rộng Ethereum. Nâng cấp Glamsterdam sẽ đưa khả năng xử lý song song hoàn hảo lên chuỗi và nâng giới hạn gas từ 60 triệu hiện tại lên 200 triệu.
Một lượng lớn validator sẽ chuyển từ việc thực thi lại giao dịch sang xác minh các bằng chứng không-kiến-thức (ZK proofs). Điều này đặt Ethereum layer 1 trên lộ trình đạt 10.000 giao dịch mỗi giây (TPS) và tiềm năng còn cao hơn, dù mục tiêu này khó đạt ngay trong năm 2026.
Trong khi đó, số lượng dữ liệu blob trên mỗi block sẽ tăng lên (có thể 72 hoặc hơn), giúp các layer 2 (L2) xử lý hàng trăm ngàn giao dịch mỗi giây. Layer 2 cũng trở nên dễ sử dụng hơn: bản nâng cấp Atlas của ZKsync cho phép giữ vốn trên mainnet nhưng giao dịch trong môi trường thực thi nhanh của Elastic Network.
Layer Interoperability của Ethereum sẽ hỗ trợ hoạt động chuỗi chéo giữa các L2, bảo mật riêng tư sẽ được chú trọng, và fork Heze-Bogota cuối năm sẽ cải thiện khả năng chống kiểm duyệt.
Những nâng cấp chính trong fork Glamsterdam
Các nhà phát triển Ethereum đang hoàn thiện danh sách Ethereum Improvement Proposals (EIP) cho fork Glamsterdam, dự kiến giữa năm 2026. Hai thay đổi nổi bật được xác nhận là Block Access Lists và Enshrined Proposer Builder Separation (ePBS). Mặc dù tên nghe kỹ thuật, nhưng chúng có tiềm năng tăng tốc đáng kể blockchain trước khi chuyển sang công nghệ ZK.
Block Access Lists (EIP-7928)
Mặc dù “block access lists” nghe có vẻ như một cơ chế kiểm duyệt, nhưng bản nâng cấp này thực chất cho phép xử lý block song song “hoàn hảo”.
Cho đến nay, Ethereum vẫn chạy ở chế độ một làn duy nhất, với hàng đợi giao dịch dài được thực thi tuần tự từng cái một. Block Access Lists cho phép tăng thông lượng như một xa lộ nhiều làn, nơi nhiều giao dịch có thể được xử lý cùng lúc.
Thuật ngữ này chỉ một bản đồ dữ liệu được đưa vào mỗi block, do block producer tạo ra bằng cách thực thi trước tất cả giao dịch trên các thiết bị cao cấp. Bản đồ này cho Ethereum client biết giao dịch nào ảnh hưởng đến các giao dịch, tài khoản và storage slot khác ra sao, đồng thời nêu rõ sự thay đổi trạng thái sau mỗi giao dịch. Nhờ đó, client có thể chia nhỏ giao dịch và chạy trên nhiều lõi CPU đồng thời mà không xảy ra xung đột.
“Với Block Access List, chúng tôi sẽ thu thập toàn bộ trạng thái thay đổi từ giao dịch này sang giao dịch khác và đưa thông tin đó vào block,” Gabriel Trintinalia, kỹ sư blockchain cao cấp tại Consensys, người đang làm việc trên client Besu, giải thích.
Cơ chế này cũng cho phép client tải trước toàn bộ dữ liệu cần thiết từ ổ cứng vào bộ nhớ, thay vì phải đọc ổ cứng theo thứ tự liên tục, điều mà Trintinalia gọi là “nút thắt lớn nhất hiện nay”.
Xử lý song song hoàn hảo sẽ giúp Ethereum đạt được TPS cao hơn và block lớn hơn mà không cần nâng giới hạn gas.
Các nâng cấp được thực hiện vào năm 2026 sẽ giúp Ethereum L1 mở rộng quy mô lên 10.000 giao dịch mỗi giây (TPS). Nguồn: Growthepie
Tách rời proposer và builder được tích hợp (Enshrined Proposer Builder Separation – ePBS)
Quá trình tách rời block builder và proposer đã bắt đầu với MEV Boost, một giải pháp ngoài giao thức sử dụng các relay tập trung làm trung gian và xử lý khoảng 90% block. Enshrined Proposer Builder Separation (ePBS) sẽ tích hợp trực tiếp cơ chế này vào layer đồng thuận của Ethereum, cho phép vận hành không cần tin cậy.
Ý tưởng của việc tách hai vai trò này là: các block builder cạnh tranh với nhau để chọn và sắp xếp giao dịch tốt nhất nhằm xây dựng block, trong khi các proposer quyết định block nào sẽ được đề xuất. Mục tiêu là giảm áp lực tập trung từ maximal extractable value (MEV), đồng thời nâng cao bảo mật, phân quyền và khả năng chống kiểm duyệt.
Về mặt mở rộng, lợi ích lớn nhất của ePBS là tăng thời gian tạo và truyền ZK-proofs trong toàn mạng. Hiện tại, validator bị phạt nếu thực thi chậm, điều này làm giảm động lực chờ để xác minh ZK-proofs. ePBS sẽ cung cấp thêm thời gian để nhận và xác minh các bằng chứng này.
Điều này cho phép attester có thêm thời gian nhận proofs và prover có thêm thời gian tạo proofs, theo giải thích của nhà nghiên cứu Ethereum Ladislaus von Daniels, đồng thời ePBS tách validation block khỏi execution block, mở ra một dạng delayed execution mới.
“Điều này làm cho việc tham gia zkAttesting trở nên hấp dẫn và có lợi hơn cho validator.”
Nhà nghiên cứu Ethereum Foundation Justin Drake ước tính khoảng 10% validator sẽ chuyển sang ZK sau khi cơ chế này triển khai, điều này sẽ mở đường cho việc tăng thêm giới hạn gas.
Tăng giới hạn gas và nâng cấp blob cho L2
Giới hạn gas (liên quan đến thông lượng trên L1) hiện đã được nâng lên 60 triệu và dự kiến sẽ tăng mạnh trong năm 2026, dù các ước tính về mức tối đa còn khác nhau.
“Trong 2026, tôi dự đoán sẽ sớm đạt 100 triệu. Bất cứ con số nào cao hơn nữa có lẽ còn quá mang tính suy đoán,” Gary Schulte, kỹ sư cấp cao về blockchain protocol trên client Besu, cho biết. Ông cũng nhấn mạnh việc chuyển sang delayed execution có thể giúp nâng giới hạn gas cao hơn.
Tomasz Stańczak, đồng giám đốc Ethereum Foundation, tiết lộ tại Bankless Summit rằng giới hạn gas sẽ tăng lên 100 triệu trong nửa đầu năm 2026 và dự kiến sẽ tăng gấp đôi lên 200 triệu sau khi ePBS triển khai. Các cải tiến tiếp theo có thể đẩy giới hạn gas lên 300 triệu mỗi block trước cuối năm.
Vitalik Buterin tỏ ra thận trọng hơn. Cuối tháng 11, ông nói rằng cần “mong đợi sự tăng trưởng tiếp tục nhưng tập trung và không đồng đều cho năm tới. Ví dụ, một khả năng là tăng giới hạn gas 5 lần, đồng thời tăng chi phí gas 5 lần cho các thao tác xử lý kém hiệu quả,” nhắc đến các yếu tố như storage, precompiles và các cuộc gọi tới hợp đồng có kích thước lớn.
Fork Heze-Bogota 2026
Một số EIP chưa kịp vào Glamsterdam sẽ được giữ lại cho fork Heze-Bogota. EIP duy nhất đang xem xét đưa vào là Fork-Choice Inclusion Lists (FOCIL). EIP này từng được cân nhắc cho Glamsterdam nhưng bị hoãn sau tranh luận căng thẳng, vì yêu cầu quá nhiều công sức và gây khó khăn cho validator.
Mục tiêu của FOCIL không phải mở rộng khả năng xử lý, mà hướng tới lý tưởng chống kiểm duyệt kiểu cypherpunk, cho phép nhiều validator đảm bảo một giao dịch cụ thể được đưa vào mỗi block.
“Đây là cơ chế chống kiểm duyệt, đảm bảo rằng nếu ít nhất một phần mạng lưới trung thực… giao dịch của bạn sẽ được bao gồm tại một thời điểm nào đó,” Trintinalia giải thích.
Vương Tiễn
Bài viết liên quan
Quỹ Ethereum Foundation tiếp tục thế chấp thêm 93 triệu đô la ether, đạt mục tiêu 70.000 ETH
Quỹ Ethereum Foundation đã đặt cược 93 triệu USD bằng ether, đạt gần 143 triệu USD tổng lượng ETH đã đặt cược, gần hoàn thành mục tiêu 70.000 ETH. Sự chuyển dịch sang cơ chế đặt cược này tạo ra lợi nhuận để tài trợ cho các hoạt động vận hành mà không cần bán tài sản, dù vẫn còn một số ETH chưa được đặt cược.
CoinDesk56phút trước
Tích lũy ETH sớm báo hiệu đợt bứt phá—Liệu động lượng có giữ vững?
Ethereum cho thấy sự tích lũy ban đầu, với hầu hết người nắm giữ ở gần mức hòa vốn và áp lực bán đang giảm bớt.
Tỷ lệ Mua/Bán của Taker tăng lên cho thấy nhu cầu đang gia tăng và việc mua chọn lọc trên nhiều sàn giao dịch.
Đà duy trì trên các mốc quan trọng có thể kích hoạt một đợt bứt phá hướng tới các mục tiêu giá cao hơn.
At press
CryptoNewsLand1giờ trước
$ETH Cá voi rút 82M đô la khỏi FalconX, thị trường suy đoán mối liên hệ với Tom Lee
Một “cá voi” Ethereum đã rút 82 triệu USD bằng ETH từ FalconX, làm tăng số lượng nắm giữ của họ lên 40.000 ETH. Mẫu giao dịch này giống với của Bitmine, làm dấy lên đồn đoán về sự liên quan của Tom Lee. Các nhà giao dịch đang theo dõi tác động của nó lên thị trường.
BlockChainReporter1giờ trước
Ethereum quay lại mốc $2,000 trong khi “tiền thông minh” chuyển sang BlockchainFX, phương thức presale crypto tốt nhất…
Mười hai lần. Đó là số lần Ethereum đã chạm mức $2,000 kể từ tháng 4 năm 2021, và dường như tháng 4 năm 2026 cũng nằm trong danh sách đó. Trong khi những người nắm giữ ETH nhìn chằm chằm vào cùng một con số mà họ đã nhìn trong suốt năm năm, một nhóm người khác đang âm thầm và chủ ý chuyển sang BlockchainFX (BFX), a
BlockChainReporter3giờ trước
Blockchain chống chịu lượng tử của Naoris Protocol ra mắt khi Bitcoin và Ethereum phải đối mặt với các mối đe dọa “Q-Day”
Naoris Protocol đã ra mắt một blockchain chống chịu được các tấn công lượng tử, được thiết kế để bảo mật các giao dịch trước các mối đe dọa lượng tử trong tương lai. Nó sử dụng mật mã hậu lượng tử và đã xác thực hơn 100 triệu giao dịch, đang chuẩn bị để bảo vệ các tài sản kỹ thuật số bất chấp các lỗ hổng trong các hệ thống hiện có như Bitcoin và Ethereum.
CoinDesk3giờ trước
CryptoQuant: Khối lượng giao dịch của người mua ròng trên thị trường phái sinh Ethereum chuyển sang dương, áp lực phía mua đạt 104 triệu USD
Ngày 4 tháng 4, nhà phân tích CryptoQuant Darkfrost đã đăng một thông điệp, cho biết thị trường phái sinh của Ethereum đang trải qua “những thay đổi mang tính thể chế”; khối lượng giao dịch của các nhà giao dịch ròng lần đầu tiên chuyển sang giá trị dương, với áp lực từ phía người mua đang chiếm ưu thế. Điều này có thể giúp hình thành đáy của thị trường và có khả năng mở ra một đợt tăng giá mới.
GateNews4giờ trước
